Единение. Просвещение. Созидание.
ислам журналы
С именем Аллаха, Милостивого и Милосердного. Ырайымдуу, Боорукер Аллахтын аты менен!
«Акыйкатта үммѳтүӊѳр бир эле үммѳт…» («Анбийа»сүрѳѳсү, 92-аят)

Дүйшөмбү жана бейшемби күнкү нафил орозолор

Автору: Айдай Амангелди кызы / Жарыяланды: 5 ноябрь 2016

Мусулмандарга парз кылынган ыйык Рамазан айындагы орозодон тышкары кармала турчу нафил (кошумча) орозолор да бар. Нафил орозолор күнөөлөрдүн кечирилишине жана чексиз сооп табууга өбөлгө түзөт. Биз дүйшөмбү жана бейшемби күнү кармалуучу орозого токтолобуз.

Сүйүктүү пайгамбарыбыз Мухаммед (Алланын ага салават-саламдары болсун) ар дүйшөмбү жана бейшемби күндөрү орозо кармаган. Бул тууралуу пайгамбарыбыздын жубайы Айша (Аллах андан ыраазы болсун):"Алланын элчиси ар дүйшөмбү жана бейшемби күндөрү орозо кармар эле", -дегени тастыктап турат.

Ал эми эмне үчүн дал ушул күндөрү орозо кармаганы тууралуу сахабалардын бири Абу Хурайра (Аллах андан ыраазы болсун) баяндаган хадисте: Пайгамбарыбыз Мухаммед (Алланын ага салават-саламдары болсун): "Адамдардын жасаган амалдары Жаратканга дүйшөмбү жана бейшемби күндөрү жеткирилет. Менин амалдарым мен орозо кармап жаткан кезимде жеткирилишин каалайм", -деген экен.

Сахаба Абу Катада аль-Ансари (Аллах андан ыраазы болсун) Пайгамбарыбыздан дүйшөмбү күнү кармала турчу орозо тууралуу сураганда, Ал: "Бул күнү мен жарык дүйнөгө келгем жана дал ушул күнү мага алгачкы аян түшүрүлгөн", -деп жооп берген.

Ошондой эле пайгамбарыбыз Мухаммед (Алланын ага салават-саламдары болсун) "Дүйшөмбү жана бейшемби күндөрү Аллах урушуп кеткен 2 адамдан башка бардык мусулмандын күнөөсүн кечирет. Ал эми урушуп кеткен 2 адам тууралуу "Аларды ал экөө элдешкиче жөн койгула",-деген.

Жогорудагы хадистерден Пайгамбарыбыз өзү ар дүйшөмбү жана бейшемби күндөрү орозо кармаганын жана анын себептерин билүүгө болот.

Нафил орозолор бир гана сооп таап, күнөөлөрдүн кечирилишинде эмес, адамдын ден-соолугуна да олуттуу пайдасын тийгизет. Бул тууралуу кайрадан эле хадиске таянсак, Алланын элчисинин үммөтүнө 1400 жыл мурун калтырган "Орозо кармагыла-ден соолукта болосуңар"-деген хадисинде чоң акылмандуулук жатат.

Ушул жылы Токионун Технологиялык Университетинин тери клеткасы боюнча адиси Ёсинори Осуми орозонун ден соолукка тийгизген пайдасын далилдеп, Нобель сыйлыгына татыды. Есинори Осуминин аутофагия механизминдеги ачылышы Нобель комитетин таң калтырды. Аутофагия-организмдеги керексиз клеткалардын кайра иштетилүү жана тазалануу процесси. Грек тилинен алынып, "өзүн өзү жеген" деп которулат. Аутофагия процесси тууралуу окумуштуулар өткөн кылымдын 60-жылдарында эле кабардар болушкан, бирок анын иштөө механизмин толугу менен түшүнө алышкан эмес. Ал эми окумуштуу Осуми изилдөө ишинин жыйынтыгында бул процесс үчүн жооп бере турган гендерди да таап чыккан.

Улуу Жаратуучу адамдын организмин ушунчалык уникалдуу кылып жараткан экен, организм өзүнө зыян алып келген ашыкча заттар менен адамдын катышуусу жок эле автоматтуу түрдө күрөшүү жөндөмдүүлүгүнө ээ.

Ёсинори Осуминин ачылышына таянсак, клеткалардагы "таштанды заттар" атайын "аутофагосома" деген капка чогулуп, лизосома контейнерине жайгашат. Лизосомада таштанды заттар өзүнөн өзү жок болот же кайра иштетилет. Кайра иштетилген заттар жаңы клеткалардын пайда болуусу үчүн "куруучу блок" кызматын аткарат. Аутофагиянын аркасында организм түрдүү инфекциялар менен токсиндерден кутулат. Ал эми бул пайдалуу процесс организм стрессти сезгенде, мисалы, ачка болгондо интенсивдүү түрдө иштей баштайт. Адам ачка болгондо клетка өзүнүн керексиз ресурстарынан энергия бөлүп чыгарып, алардан арылат. Ал эми аутофагия процессинин бузуусу ар кандай коркунучтуу ооруларга чейин алып келиши мүмкүн. Буга карата доктурлар жаңы дары-дармектерди чыгара башташты.Осуминин Нобель сыйлыгынын алышы менен бир катар чет өлкөлүк маалымат сайттары "Осуми рак оорусун айыктыра турган жана карылыкты жайлаткан дары-дармектин пайда болушуна өбөлгө түздү" деген маалыматтар чыга баштады. Бирок эч кандай дары-дармектерсиз эле орозо кармоо менен бул нерсени алдын алып койсо болорун мусулмандар жакшы билишет. Аткени Пайгамбарыбыздын "Орозо кармагыла-ден соолукта болосуңар" деген насааты бош сөз эмес.

Кытай окумуштуулары 1 жылда 1 ай ачка болуу жаштыктын негизи экендигин айтышса, 3 күн аралыгында ачка жүрүү бүткүл иммундук системаны калыбына келтирери илим тарабынан тастыкталган. Батыш жана чыгыш медицинасы да ачкачылыктын организмге тийгизген оң таасирлери туурасында бир катар эмгектерди жазышкан.

Орозону себеп кылып күнөөлөрдү кечирип, чексиз соопторго ээ кылып эле койбой адамдардын ден соолугуна кам көргөн Аллах Таалага чексиз шүгүрлөр болсун! Мындай чоң белек, орозону, Рамазан айында гана кармабастан, Пайгамбарыбыз көрсөтүп кеткен жол менен кошумча орозолорду кармап турсак, өзүбүзгө эле чоң пайда алып келерин унутпайлы.

Нафил орозолорду кармоодо адам ичинен ниет кылат да, төмөнкү дубаны айтуу керек: «Навайту ан асума савма нафиля миналь-фаджри иляль-магриби халисан лил-ляхи та‘аля» (Таң аткандан күн батканга чейин Аллах Тааланын ыраазычылыгы үчүн нафил орозону кармоону ниет кылдым).

Ал эми ооз ачып жатып төмөнкү дубаны айтуу зарыл:

«Аллахумма лякя сумту ва бикя ааманту ва алейкя таваккяльту ва ‘аля ризкыкя афтарту. Фагфирли, я гаффар ма каддамту ва ма аххарту» (Жаратуучум, Сенин ыраазычылыгың үчүн орозо кармадым, Сага ишендим, Сага гана таяндым жана сенин ырыскың менен оозумду ачып жатам. О, Чексиз кечиримдүү Аллах Таалам, менин өткөн жана кийинки күнөөлөрүмдү кечире көр).

Тегдер: Орозо


Башка жаӊылыктар
Пандемияга байланыштуу Орозо айт намазы мечиттерде жана аянтта окулбайт
23 май 2020
"UMMA" журналынын элдик акциясында 1,1 млн. сомго доктурларга 1225 комбинезон таратылды
17 апрель 2020
Жалал-Абад: Тахмина жолдошу экөөнүн айлыгына кездеме алып, беткап тигип, акысыз таратышты
30 март 2020
Мекендешибиз Кайрат 1 жыл мурун теракт болгон Жаңы Зеландиядагы мечитти зыярат кылды
13 март 2020
"Бейиш балдары" фонду: Мүмкүнчүлүгү чектелген балдар жана алардын апалары коомдун колдоосуна муктаж
24 февраль 2020
Нурзат Токтосунова: “Бардык жолдор исламга алып барат. Жоолук салынып, дагы бир парзымды аткардым”
19 февраль 2020
АКШ аба күчтөрү кызматкерлерине жоолук салынууга жана сакал коюуга уруксат берди
17 февраль 2020
Кыргызстан муфтияты аялдарга арналган ислам тууралуу сабактарга чакырат
12 февраль 2020
Кыргызстандык студенттер Малайзияда өткөн азиялык араб тили дебатында 3-орун алышты
6 февраль 2020
"Ассанабил" фонду Бишкектеги атасыз жетим балдарга жөлөк пул тапшырып, оюн-зоок уюштурду
31 январь 2020
Журналисттер үчүн конкурс жарыялайбыз!
16 январь 2020
Москванын чоң залында пайгамбарыбызды (ﷺ) таанытуу кечеси болот. Билеттер сатыкта
30 декабрь 2019
Чоң-Алай жаштарынын демилгеси менен аза күткөн үйдө мал сойбоо чечими чыгарылды
26 декабрь 2019
Кыргызстандык 11 жаштагы Ханифа дүйнөлүк Куран жарышында 3-орунду алды
20 декабрь 2019
Жаштар 9,5 миллион сом чогултуп, Лейлектин китепканаларына 35 000 китеп тапшырышты
9 декабрь 2019
Пайгамбарыбыз Мухаммед ﷺ мүмкүнчүлүгү чектелгендерге кандай мамиле кылган?
2 декабрь 2019
Бишкекте Иран маданиятынын көргөзмөсү уланууда. Каалоочуларга эшик ачык
28 ноябрь 2019
“Мутакалим” бирикмеси Курандын 30-парасын жаттоо боюнча конкурс жарыялайт
27 ноябрь 2019
Намаз убактылары
30 май 2020г.
Багымдат
3:16
Күндүн чыгуу
5:26
Бешим
12:59
Аср
18:15
Шам
20:37
Куптан
22:16
Адис жооп берет
Сизди кызыктыргын суроого жооп издеп, же имам суроо берсеңиз болот.
Суроого жооп берген:

Кадыр Маликов